Om daadwerkelijk te komen tot nieuw gedrag, zijn drie vormen van leren nodig:
Continu verbeteren: door feedback op het gedrag, wordt dit gedrag beïnvloed. Dit wordt ook wel single loop-leren genoemd.
Herkaderen of double loop-leren: bij herhalend gedrag dat door feedback niet verandert, is herkaderen op zijn plaats. Herkaderen richt zich op het onderliggende niveau van het denken, op het bewust worden van geliefde opvattingen en theorietjes. Er wordt een groter beroep gedaan op reflectie.
Transformeren of triple-loop-leren: het meest bepalende niveau van het willen en daaronder het durven en mogen. Het gaat hier om commitment, eigen keuze en drijfveren. Deze vorm van leren vraagt tijd en ruimte. Hier wordt het reflectievermogen het meest aangesproken.
Laatst aangepast op dinsdag, 03 december 2013 21:00
Het gevangenendilemma
Gepubliceerd in
Bluff Your Way Into
sept
22
2013
Het fragment uit 'golden balls' is een mooi illustratie van het zgn. gevangenendilemma (Prisoner's dilemma).
Het gevangenendilemma is afkomstig uit de speltheorie. Het dilemma gaat over een hypothetische situatie van een twee gevangenen die vast zitten voor een ernstig misdrijf. Het staat vast dat ze de daders zijn, maar het bewijs ontbreekt. Ze worden apart in de cel gezet en kunnen niet met elkaar communiceren. De gevangenen krijgen een voorstel:
Blijven zwijgen leidt tot een lichte straf wegens wapenbezit zonder vergunning.
Een van de gevangenen bekent: de zaak is rond. Degene die bekent, wordt vrijgesproken omdat hij zo goed heeft meegewerkt. Degene die niet bekende kan minstens tien jaar verwachten.
Allebei bekennen, betekent vijf jaar gevangenisstraf voor beide gevangenen.
Het dilemma is: wat kan een gevangene het beste doen? De essentie van het dilemma is dat het voor beide verdachten samen beter is te zwijgen, maar elke verdachte alleen denkt aan zijn eigen voordeel. Ongeacht wat de ander doet, is het voor elke verdachte beter om te bekennen. Als de ander blijft zwijgen heeft bekennen voor jou namelijk het grootste voordeel. Als de ander bekent, heeft bekennen voor jou ook het grootste voordeel. Bekennen is dus de dominante strategie.
Dit probleem is dus een kwestie van vertrouwen. Zouden beide verdachten elkaar door en door vertrouwen dan zouden ze samenwerken en zouden ze beide beter af zijn. Het gevangenendilemma kenmerkt zich dan ook door het feit dat wat de ander ook doet, jij altijd dezelfde strategie kiest, de dominante strategie.
Speltheoretisch bezien is het belangrijkste kenmerk van dit 'spel' dat sprake is van een niet-nulsomspel (zero-sum game): er is sprake van een zuiver conflict, waarbij de winst van de één het verlies van de ander impliceert. Samenwerken is de optimale strategie, maar houdt wel in dat men de dominante strategie van het kiezen voor eigenbelang even opzij moet zetten.
Laatst aangepast op maandag, 25 december 2017 11:34
Leren volgens Bale's leerpiramide
Gepubliceerd in
Bluff Your Way Into
sept
25
2013
Een veelgebruikte metafoor voor de effectiviteit van verschillende vormen van leren (retention rate) is de leerpiramide van Bale. De achterliggende theorie blijkt niet meer te traceren, maar het is in ieder geval een pleidooi voor de actieve(re) leervormen. Confucius zat op hetzelfde spoor met zijn beroemde citaat: "Ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, ik doe en ik begrijp".
Laatst aangepast op dinsdag, 02 januari 2018 08:25
Autorisatiebeheer binnen BiSL
Gepubliceerd in
Bluff Your Way Into
aug
28
2013
In het artikel Misvattingen, misverstanden en vragen over ASL en BiSL gaan Machteld Meijer en René Sieders in op het misverstand dat binnen BiSL het proces autorisatiebeheer vergeten zou zijn. Meijer en Sieders erkennen dat binnen het BiSL-boek het onderwerp autorisatiebeheer enigszins onderbelicht is, maar ze stellen dat er wél verschillende activiteiten worden onderkend op het gebied van autorisatiebeheer. Deze activiteiten zijn ondergebracht bij verschillende BiSL-processen. Juist vanwege deze spreiding wordt autorisatie niet als apart proces onderkend.
Meijer en Sieders onderkennen zeven activiteiten die betrekking hebben op autorisatiebeheer en plotten deze als volgt op de BiSL-processen:
Activiteit autorisatiebeheer
BiSL-proces
(1) Verstrekken, aanpassen en intrekken van autorisaties naar aanleiding van verzoeken/opdrachten vanuit de gebruikersorganisatie.
Gebruikersondersteuning
(2) Verstrekken, aanpassen en intrekken van autorisaties naar aanleiding van aanpassingen in de IV.
Transitie
(3) Vastleggen van en rapporteren over autorisaties.
Gebruikersondersteuning, Beheer bedrijfsgegevens
(4) Vertalen business-rollen naar autorisatieprofielen.
Gebruikersondersteuning
(5) Specificeren autorisatie-eisen met betrekking tot geautomatiseerde en niet-geautomatiseerde IV.
Specificeren
(6) Verstrekken opdrachten op het gebied van autorisaties aan IT
Operationele ICT-aansturing
(7) Vastleggen autorisatieniveaus ten aanzien van bedrijfsgegevens.